Türkçe
Giriş Kayıt Ol

Büyük Taarruz Ve Başkomutanlık Meydan Muharebeleri Önemi Ve Sonuçları

tarihinde gönderildi - tarihinde güncellendi
Bu yazımızda Kurtuluş Savaşımızın son savaşı olan Büyük Taarruz’a biraz daha yakından bakarak Büyük Taarruz sürecine,önemine ve sonuçlarına bakacağız buyurun başlayalım.

Büyük Taarruz'dan Önce Batı Cephesi Savaşları

Büyük Taarruz'dan Önce Batı Cephesi Savaşları
Öncelikle Büyük Taarruzu anlatmaya başlamadan, Büyük Taarruza gelinceye kadar Batı Cephesi'nde vermiş olduğumuz savaşları bir hatırlayalım. Yine Batı Cephesinde yapmış olduğumuz savaşların hepsini Yunanlılara karşı yaptığımızı da hatırlatalım.

6-10 Ocak 1921 tarihleri arasında 1.İnönü Savaşı’nı bir savunma savaşı olarak yaptık ve savaş  bizim zaferimiz ile sonuçlandı.

23 Mart- 1 Nisan 1921'de arasında 2.İnönü Savaşı'nı yine savunma savaşı olarak yaptık ve savaş  bizim zaferimiz ile sonuçlandı.

10 - 24 Temmuz 1921 Kütahya - Eskişehir Savaşları yine bir savunma savaşıdır ancak bu savaşı kaybettik ve ordumuz Sakarya Nehri’nin doğusuna çekilmek zorunda kaldı.

23 Ağustos - 13 Eylül 1921 tarihleri arasında yaptığımız Sakarya Meydan Muharebesi de bir savunma savaşıdır ve  ordumuzun kesin zaferi ile sonuçlanmıştır. 

Sakarya Savaşından yaklaşık 1 yıl sonra 26 Ağustos 1922’de Büyük Taarruz başlamıştır. Türk Ordusunun neredeyse 300 yıl sonra yaptığı ilk saldırı savaşıdır ve ordumuzun zaferiyle sonuçlanmıştır.
Şimdi Büyük Taarruza yakından bakalım ve ilk olarak Büyük Taarruz için yapılan hazırlıklara bakalım.

Büyük Taarruz Hazırlıkları

Büyük Taarruz Hazırlıkları
-Doğu ve Güney cephesindeki Birlikler Batı Cephesine kaydırıldı.

-Subaylara özellikle Mustafa Kemal'in de katılmış olduğu taarruz eğitimleri verildi.
Hatırlarsanız düzenli ordu kurma çalışmaları başlar başlamaz Ankara’da bir subay okulu açılmıştı.
Bu taarruz eğitimleri verilirken Yunan kuvvetlerinin, taarruz eğitimi verdiğimizi anlamamaları için Ankara'da balolar ve futbol turnuvaları yapıldı. 

-Odunun giyecek, yiyecek ve cephane ihtiyacı için Tekalif-i Milliye emirleriyle halktan yardım toplandı. 

-Mustafa Kemal'in 5 ağustos 1921’de verilen Başkomutanlık yetkisi sınırsız olarak uzatıldı.

-İtalya, Fransa ve Sovyetler Birliği'nden silahlar satın alındı.

Sakarya zaferinden sonra ordumuz Yunanlıları son darbeyi indirebilmek için yaklaşık 1 yıl boyunca taarruza hazırlandı.
Ordunun ihtiyacı karşılandıktan sonra taarruz gücüne kavuştuğuna kanaat getirildikten sonra 26 Ağustos 1922'de tarihinde Büyük Taarruz başladı.

Büyük Taarruz Başlıyor

Büyük Taarruz Başlıyor
Büyük Taarruz esnasında saldırımız hem stratejik, hem bir taktik baskını biçimde yapılacaktı. Bunun gerçekleşebilmesi için de yığınağın ve tertibatın gizli kalmasına önem vermek gerekiyordu. Bundan ötürü her türlü hareket gece yapılacak. Birlikler gündüzleri köylerde ve ağaçlıklar altında dinleneceklerdi. Saldırı bölgesinde yolların düzeltilmesi gibi çalışmalarla düşmanın dikkatini çekmemek için bazı başka bölgelerde de benzeri çalışmalar yapılacaktı. 

Bu arada cepheye katılan acemi erlerinde yetiştirilmesi ihtiyacı için emekli olmuş, yaşlı ama deneyimli erler orduya çağrılır. Subay ve Astsubay kadroları da tamamlanarak eğitimler yapılır. Askerlerin eğitimine son hız devam edilirken  mühimmat hazırlıklarına da hız verilir. Batı cephesine aktarılan mühimmatlar arasında İtalyan ve Fransız birliklerinin Anadoluyu terk ederken bıraktığı silahlar da vardır. Ayrıca Rusya'dan da teknik malzeme alınınca eksikler büyük ölçüde tamamlanır.

Ancak savaş başladığında İngiliz desteğiyle donatılan Yunan ordusu halen çoğu bakımdan Türk ordusundan üstün durumdadır.

Savaş Planının Adı KURT KAPANI

Savaş Planının Adı KURT KAPANI
Savaş planları konusunda ordunun komutasını üzerine alan Başkomutan Mustafa Kemal, Batı Cephesi komutanı İsmet Paşa ve Genelkurmay Başkanı Fevzi Paşa birkaç plan üzerinde yoğunlaşırlar. Belirlenen taarruz planının ana fikri Yunanlıları Eskişehir-Afyon hattında tutmak, kalan kuvvetle de Afyon'un güneybatısından düşmanın güneyine doğru taarruz etmek şeklinde özetlenebilir. Planın amacı gerideki lojistik destek hatlarından uzak kalan Yunanları ani bir baskınla tamamen yenmektir. Yapılacak taarruzda hazırlıkları gizli tutmanın yanı sıra ani bir baskın yapmak, kesin sonucu bir Meydan Muharebesi ile almak ve çekilen Yunan kuvvetlerini hızlı bir Süvari takibiyle yakalamak gerektiği kararlaştırılır.

Taarruzun hemen öncesinde Akşehir'e çağrılan komutanlarla planın ayrıntıları konuşulur gizli kalması gereken bu toplantının bahanesi bölükler arasında yapılacak bir futbol karşılaşması olur. Taarruz için kararlaştırılan gün 1922 yılının 26 Ağustos sabahıdır.

Kararlaştırılan taarruz tarihini düşmandan saklamak için o gün Çankaya Köşkü'nde başkomutanın da katılacağı bir çay partisi verilecek haberi tüm gazetelere ve ajanslara geçilir. Gerçekte tamamen cepheye odaklanan başkomutanın ordusu çoktan hazırdır bile.

Ordular ilk hedefiniz Akdeniz'dir İleri

Ordular ilk hedefiniz Akdeniz'dir İleri
Sonuçta Yunan Ordusu birbiri ardına gelen Türk Süvari baskınlarından bunalır ve çözülmeye başlar. 2 gün içinde Afyonun güneyi ile doğusundaki takviyeli Yunan cepheleri çöker. 3 gün içerisinde çembere alınan Yunan Ordusu Türk Süvari birlikleri tarafından Aslıhanlar yöresinde çevrilir. Mustafa Kemal Paşa 30 Ağustos sabahı Yunanlıların etrafını saran çemberin kapanmasını emreder. 30 Ağustos günü Aslıhanlar ve Dumlupınar mevkilerinde yapılan muharebeyi bizzat başkomutan yönetmiştir bu yüzden bu savaşa Başkomutan Muharebesi adı da verilir. 

Artık tamamen yenilen Yunanlılar tüm toplarını, tekerlekli, motorlu araçlarını terk ederek binlerce yaralı ve ölü bırakır. Çok sayıda kayıp ve esir vererek kısmen İzmir, kısmen de Bursa Kapıdağ yönünden kaçmaya başlayan Yunan Generali Trikopis de yanındaki 5000 askeriyle Uşak, Çalköy de teslim olur.

Bu büyük zaferden sonra yapılan durum değerlendirmesinde Yunanlıların İzmir ve Bursa yönünde takip edilmesi kararlaştırılır.
Bu kararı başkomutanın 1 Eylül 1922'de verdiği tarihi emir izler ''Ordular ilk hedefiniz Akdeniz'dir ileri'' Atatürk'ün Çalköyde verdiği bu emirle düşman Anadolu'dan denize dökülünceye kadar takip edilir. Takipte katedilen mesafe yaklaşık 450 kilometredir bu hergün dövüşerek alınan 50 kilometrelik yol anlamına gelir vatanımızın toprakları birer birer kurtuluşa erer 7 Eylül'de Aydın, 8 Eylül'de Manisa, 9 Eylül'de İzmir, 11 Eylül'de Bursa Yunan işgalinden tamamen kurtarılır.
Ahlaktan yoksun Yunan ordusu savaşı ve Anadolu'yu kaybettiğini anlayınca kaçarken önüne gelen herşeyi yakıp yıkar köyleri ateşe verir.

Nihai hedef İzmir'e varan Türk ordusuna ve onların ana babalarına şöyle seslenir başkomutan;

Büyük Türk milleti, ordularımızın kabiliyet ve kudreti düşmanlarımıza dehşet, dostlarımıza emniyet verecek bir kemal ile tezahür etti. Millet orduları 14 gün zarfında büyük bir düşman ordusunu imha ettiler. 400 kilometrelik fasılasız bir takip yaptılar. Anadolu'daki bütün işgal edilmiş topraklarımızı geri aldılar. Bu büyük zafer sadece senin eserindir. Büyük ve necip Türk milleti Anadolu'nun kesin zaferini tebrik ederken sana İzmir'den, Bursa'dan, Akdeniz ufuklarından ordularının selametini de takdim ediyorum.

Anadolu'nun ve Türk halkının kaderini değiştiren Büyük Taarruz milletimiz için son derece önemlidir şimdi Büyük Taarruz’un önemine ve sonuçlarına bakalım.

Büyük Taarruz’un Önemine ve Sonuçları

Büyük Taarruz’un Önemine ve Sonuçları
Büyük Taarruz Milli birlik ve beraberlik içinde yeni Türkiye'nin çatısı altında birleşilmesini sağlamıştır.

Ege Bölgesi tamamen Yunan işgalinden tamamen kurtarılmıştır.

Mustafa Kemal'in askeri dehası Büyük Taarruzda bir kez daha kanıtlanmıştır.

İtilaf devletleri arasındaki işbirliği Büyük Taarruz'la beraber sona ermiştir.

Batı kamuoyu artık Türk başarısını takdir etmeye başlamıştır.

Mustafa Kemal'in 19 Mayıs 1919'da Samsun'a ayak basarak başlatmış olduğu Anadolu yolculuğu 9 Eylül 1922'de Yunan kuvvetlerinin İzmir'de yenilgiye uğratılması ile sonuçlanmıştır.

Sonuç olarak; Büyük Taarruzdan önce saldırı yapabilmeniz için bir yıl hazırlık yapılmıştır. Tekalif-i Milliye emirlerinin en önemli etkisini Büyük Taarruz’da görmüş olduk.

Büyük Taarruz 26 Ağustos 1922'de başlayıp 30 Ağustos 1922'de bizim zaferimiz ile sonuçlanmıştır. Bu nedenle 30 Ağustos’u Zafer Bayramı olarak kutlamaktayız.

Mustafa Kemal ''Ordular ilk hedefiniz Akdeniz'dir ileri'' sözünü Büyük Taarruz sırasında söylemiştir.

Büyük Taarruz Batı Cephesinde yaptığımız son savaştır. Bu destansı savaş sonucunda tarihimizin en önemli antlaşmalarından biri olan Mudanya Ateşkes Antlaşması 11 Ekim 1922’de imzalanmıştır. 

Bu yazımızda Büyük Taarruz’a biraz daha yakından bakarak Büyük Taarruz sürecine,önemine ve sonuçlarına baktık sonraki yazılarımızda görüşmek üzere.
Bunları da beğenebilirsiniz