Türkçe
Giriş Kayıt Ol

Barbarossa Harekatı

tarihinde gönderildi - tarihinde güncellendi
Avrupa'yı kasıp kavurduktan sonra gözünü doğuya Moskova'ya diken Hitler Alman İmparatorluğunu dünyanın süper gücü  yapmak istyordu. Bu amaç doğrultusunda açtığı batı cephesinde savaş tarihinin en büyük ve kapsamlı askeri operasyonlarından biri olan Barbarossa Harekatı'nı başlattı. Bu yazımızda Barbarossa Harekatına bakacağız.

Hazırlıklar Bir Yılı Aşkın Devam Etti

Hazırlıklar Bir Yılı Aşkın Devam Etti
Barbarossa Harekatı, 21 Haziran 1941 tarihinde Alman birlikleri ve yanında yer alan devletlerin Sovyet topraklarını işgali ile başladı. Barbarossa Harekatının hazırlıkları 1940’lı yılların başında başlamıştı. Yüzölçümü bakımdan çok büyük olan Rusya’yı ele geçirmek için bir proje geliştirildi ve tarihler 21 haziran 1941’i gösterdiğinde Barbarossa Harekatına start verildi. Almanlar Barbarossa Harekatı için 600 bine yakın motorlu araç ve 625 bin at hazırda bulunuyordu.

Tarihler 5 Aralık 1941 gösterdiğinde harekat bitmiş fakat Alman birliklerin ilerleyişi durdurulamamıştı.
Bu durum harekatın ne kadar gizli ve kararlı bir şekilde ilerleyişinin kanıtıdır. Alman saldırılarına engel olamayan Kızıl Ordu, Wehrmacht karşısında devletin başkenti olan Moskova ve Leningrad’a kadar geri çekilmek zorunda kaldı.
22 Haziran tarihinde başlayan saldırılar ilk kez Moskova semalarında 5 Aralık 1941’de Kızıl Ordu tarafından durduruldu.

Bu süreçten sonra 1942 yılında Almanlar 3 ay boyunca hiç ummadıkları bir Sovyet direnişi ile karşılaştılar.
Adeta kan gölüne dönmüş çatışmalar tarihin tozlu sayfalarında yerini almaya başlıyordu. Bu harekatla birlikte Nazi Almanya’sı umulmadık bir şekilde durdurulmuştu.

Hızlı Başlayan Doğu Cephesi Savaşları Yavaşlıyor

Hızlı Başlayan Doğu Cephesi Savaşları Yavaşlıyor
Fakat bu durdurulma Nazi Almanya’sının ihtişamlı zaferlerinin üstünü kapatamadı. Wehrmacht Sovyetlere karşı gösterişli bir savaş kazanmıştı ve Sovyetlerin Ukrayna’da dahil olmak üzere önemli olan stratejik ve ekonomik bölgelerini işgal etmişti.

Sovyetlere karşı üstünlük kurup, onları dize getirmelerine rağmen asıl amaçları olan Moskova’yı hala ele geçirememişlerdi. Alman kuvvetleri ve müttefikleri, aynı yıl güç toplamak ve stratejik anlamda farklı planlar yapmak amacıyla başka bir saldırı yapmadılar. 

Tarihler 1942’yi gösterdiğinde Almanlar ve destekçileri sonun başlangıcını tetikleyen taarruza geçtiler. Kötü sonuç alınan ilk harekatın başarızlığını silmeye çalışan Hitler, sonraki saldırılarında Sovyetlere karşı tekrar üstünlük kurma gayesi ile saldırılarına devam etti.

Fakat durum içler acısıydı. Almanlar, Sovyet topraklarındaki kan gölünün içinde geri çekilmeye mahkum olmuşlardı. Leningrad Kuşatması - Nordlicht Harekatı ve Stalingrad Muharebesi de bu kötü gidişatı değiştirememişti. Hitler, üst üste zaferlerle Moskova'yı işgal edeceklerini düşlerken art arda gelen başarısızlıklarla dolu bir dizi harekat ve ardında bir sürü ceset bırakmıştı.

Tarihin En Kanlı Cephelerinden Biri

Tarihin En Kanlı Cephelerinden Biri
2. Dünya Savaşında Doğu Cephesinin açılmasına sebep olan bu harekat başarılı sonuçlansaydı bugün belki de dünya Nazi Almanya'sının kontrolünde olacaktı. Hitler, yapmış oldukları bu harekattaki başarısızlık yüzünden yüz binlerce askerini ve aracını kaybetmiştir. Öte yandan dünya tarihinin en büyük ve en kapsamlı bu hareketi Sovyetlerin de bugüne kadar ki en acı tecrübesi olmuştur.

20. yüzyıla damgasını vuran 2.Dünya Savaşının genel gidişatını derinden etkileyen Barbarossa Harekatı, hem yarattığı yıkım hem de devasa boyuttaki askeri ve sivil  kayıplarıyla dünya tarihinde önemli bir yere sahiptir.

Tarihler 5 Aralık 1940’ı gösterdiğinde Sovyetlerin ele geçirilmesi için Adolf Hitler bu harekata onay verdi.
Harekatın başlangıcı içinde 1941 yılının Mayıs ayı seçildi. Bu olaydan iki hafta sonra, Hitler Alman Yüksek Komutanlığına verdiği 21 sayılı emirle harekatın adını ‘Barbarossa Harekatı’ olarak belirledi. Bu isim 12. yüzyılda yapılmış Haçlı seferlerinin Komutanı olan Kutsal Roma Cermen İmparatoru Frederick Barbarossa’nın adını yüceltmek için böyle seçilmişti.

Hedefler Sovyetlerin Kalbi Leningrad, Donetsk Ve Moskova

Hedefler Sovyetlerin Kalbi Leningrad, Donetsk Ve Moskova
Kararların ilki, Almanların, Sovyetleri en kısa süre içinde ele geçirmesi olarak belirlenmişti. Hitler’in vermiş olduğu emirlere göre hazırlıklar 15 Mayıs’a kadar tamamlanacaktı.
Açıklanan emirde Rusların Batı kollarının tek seferde yok edilmesi ve kalan Rus kuvvetlerinin savaşı geniş topraklara yaymasına engel olunmasının zaruri olduğu belirtilmişti. Bu emirler savaşın genel rotasını belirlemişti. 

Alman merkez birlikleri cephe hattına yayılarak hızlıca Smolensk yönünde ilerleyerek, buraya geldikten sonra ayrılıp kuzey ve güney yönünden Sovyet askerlerinin etrafını çevirerek Rusları imha edeceklerdi. 

Hitler savaş planını yaparken Napolyon komutasında Rus topraklında büyük hezimete uğrayan Fransızları da detaylıca inceledi.
Dönemin Rus komutanlarından Kutuzov, Fransızların önünden çekildiği sırada kendi topraklarının genişliğinden faydalanmıştır. General, geri çekilme esnasında askerlerine ''Fransız askerlerinin faydalanabileceği hiçbir kaynak ve yiyeceğin bırakılmamasını'' tembihlemişti ve bu taktik başarı ile sonuçlanmış ve Moskova’ya giren Fransız birlikleri bu taktikle birlikte açlık yüzünden bozguna uğramıştı. Napolyon ise ordusunu kaybetmek üzere olduğunu fark ederek hemen Rus topraklarından çekilmişti.

Napolyon’un düştüğü bu tuzağa düşmemek için Hitler, Kızıl Ordu’nun geri çekilme stratejisi uygulamaması için Rusların etrafını sarmak ve onları savaşmaya zorlamak durumundaydı.

Hitler egoist bir adamdı ve kendisini hem askeri hem de politik yönden bir deha olarak görüyordu. Tarihler 1941’e gelene kadar planlar sırasında generalleri ile birçok kez tartışmıştı. Hitler çok kararlıydı, önce Leningrad, ardından Donetsk ve son olarak da Moskova eline geçmeliydi.

Hitler'in Hızlı Sonuç İstemesi Savaşın Seyrini Değiştiriyor

Hitler'in Hızlı Sonuç İstemesi Savaşın Seyrini Değiştiriyor
Harekatın planları onayladığında, Moskova’nın işgali ikinci plana atılmış ve önceliğin Sovyet ordularının imhası olduğu kanısında görüş birliğine varılmıştı. Yaşanan tüm bu anlaşmazlıkların göstergesi Hitler’in aklındaki doğu işgalini hızlandırma düşüncesini gösteriyordu.

Ayrıca Sovyetler yenildiğinde İngilizler de Almanlar ile müttefik olmak isteyeceklerdi. General Franz Halder’in hatıratında, Sovyetlerin yıkılışının İngilizlere karşı alınacak ihtişamlı bir zafer olacağından bahsediliyordu.

Geleneksel savaş taktiklerini savunan Alman komutanları, Rusların sınırın hemen önünde imha edilmesini ve bu şekilde ilerlemeyi kesmelerini savunmuşlardır. Çünkü daha sonradan yapılacak olan herhangi bir saldırıda Rusya içerisinde Alman ordusu yok edilebilirdi. Barbarossa Harekatında Wehrmacht’ın birlikleri, Mareşal Von Leeb ve Kuzey Ordular ile birlikte Doğu’dan, Mareşal Gerd von Rundstedt komutasında Güney Ordular grubu ise güney kısımdan harekete devam edecekti.

İklimin de Yardımıyla Kızıl Ordu Galip Geliyor

İklimin de Yardımıyla Kızıl Ordu Galip Geliyor
Fakat Yugoslavya’da ortaya çıkan bir takım muhalif isyanlar ve İtalya’nın Arnavutluk’u işgal etmesiyle birlikte Yunan ordularının da ilerleyişinin durdurulması adına yapılan Balkan Seferi  kapısına dayanılan Moskova'nın işgalinin geriye atılmasına neden olmuştur. 

Geriye atılan saldırı başladığında Alman Ordusu Moskova’ya olan mesafenin yaklaşık %70’ini kat etmişken Hitler çok büyük bir hata yaparak Moskova’ya doğru olan ilerleyişi durdurmuş ve zırhlı birliklerini Güney ve Kuzeydeki birliklere yardım etmesi için göndermişti.

Bu cephelerdeki savaşlar kazanılana kadar altı hafta bekleyen Moskova saldırısı tekrar başlamıştı. İki hafta içinde yolun büyük bir kısmını kat eden Almanlar 650 bin esir almışlardı. Ancak Rusya’nın çetin kışının bastırması ile yollar Alman tanklarının ilerleyişini yavaşlatmış ve soğuğun bastırması ile de 5 Aralık tarihinde Alman birlikleri Moskova’ya 30 Kilometre kala durmak zorunda kalmışlardı.

Almanların durmasından sonraki birkaç gün içinde Sibirya’dan gelen birliklerin desteği ile Sovyet Birlikleri kış şartlarındaki harekat kabiliyetlerine de güvenerek karşı saldırıya karar vermişlerdi. Bu durum geride herhangi bir savunma hattı oluşturmamış olan ve soğuktan dolayı donmuş topraklarda artık bunu yapması imkansız olan Almanlar için bir nevi sonun başlangıcı olmuştur ve sonunda Barbarossa Harekatı başarısızlıkla sonuçlanmıştır. 

Bir çok savaş dahisi ve tarihçiye göre Barbarossa Harekatının başarısız olmasındaki başlıca sebeplerden biri harekatın ertelenmesidir bu erteleme Ruslara yeniden toparlanma ve taarruz etme fırsatı vermiştir. Diğer bir sebep olarak da 1941 yılındaki yağışların ve olumsuz hava koşullarının ülkenin batı kısmındaki yolları ağır araçların geçemeyeceği hale getirmesi gösterilir.
Bunları da beğenebilirsiniz